چند رباعی از شیخ ابو سعید ابوالخیر
قدیمی ترین شعری که از جمله رباعیات شیخ ابو سعید ابوالخیر به خاطرم راه یافت رباعی عاشقانه زیر بود:
در دیده بجای خواب آب است مرا زیرا که به دیدنت شتاب است مرا
گـویند بخواب تا بخوابش بینی ای بیخبران چه جای خواب است مرا
ساده و عمیق در خور ذهن نوجوانی ۱۴ - ۱۵ ساله. خیلی سریع از بر شدم. گاه فکر میکنم که شاید تشابه اسمی من و شیخ او سعید ابوالخیر باعث علاقه من به او باشد ، اما نه . رباعی های او تنها پلی شد برای ارتباط با اندیشه های متعالی و خردمندانه این عارف بزرگ اسلامی.
طریقت شیخ بوسعید پرهیز از تصوف و گوشه نشینی و طرد دنیا پرستی و ظاهر پرستی است. شیخ همانگونه که دنیا پرستان را به دیده نکوهش می نگرد ، صوفیان و گوشه نشینان را نیز همان اندازه ملامت می کند. آنچه در کیفیت زندگانی شیخ ابو سعید مرا سخت مجذوب میکند نشست و برخاست و گفتگوی سرشار از متانت و ادب اوست با فقیهان و مدعیان و همزمان پند آموختن از اراذل و قمار بازان!
مدعی شیخ را پیامی فرستاد که مثل من به تو مانند یک دانه ارزن است به یک ظرف پر ارزن !
و شیخ پاسخ فرستاد : که فلانی ! همان یک دانه ارزن هم تویی ! ما هیچ نیستیم. برای درک این پیغام سربسته رباعی زیر را که شیخ ابو سعید در وصف حال منصور حلاج سروده نقل میکنم :
منصور حلاج آن نهنگ دریا کز پنبه تن دانه جان کرد جدا
روزی که انالحق به زبان می آورد منصور کجا بود(؟) خدا بود خدا
هیچ نبودن یعنی خدایی بودن یعنب فنایی بودن. شیخ در نکوهش رفتار صوفیانه و ترک دنیا می گوید رهرو آن است که با خلق خدا بنشیند ، با آنان بخورد و بیاشامد و گشنی کند و در یک کلام زندگی کند. مانند یک انسان. اما شریف، اما عمیق.
شیخ روزی با شاگردان در راه به دسته اراذل و اوباش رسید. دید ایشان یکی را بر دوش گرفته و می آوند. پرسید کیست : گفتند رییس قمار بازان !
شیخ گفت چگونه امیر شدی؟ و پاسخ شنید : راست باختن و پاک باختن.
و شیخ ندا داد ! راست باز و پاک باز و امیر باش !
رباعیات عاشقانه شیخ ابو سعید که نگاهی بسیار عاشقانه و زمینی دارند نیز در کنار رباعیات غنی و سرشار از معانی عمیق عرفانی وی ، لطافت بی همتایی به کلام او داده اند. برای نمونه ؟
ای دلبر ما مباش بی دل بر ما یک دلبر ما به کهدو صد دل بر ما
نه دل بر ما دلبر اندر بر ما یا دل بر ما فرست یا دلبر ما
کتاب « اسرار توحید » در وصف زندگانی و شرح حال شیخ ابو سعید نوشته شده. سال گذشته برای خرید به نمایشگاه کتاب رفتم. به قدری گران بود که پولم نرسید !
چندی پیش هم به دنبال رباعیات وی اینترنت را جستجو کرد. سایت یقین مجموعه ارزشمندی از این رباعیات را برای دانلود قرار داده بود که با پیغام زیر روبرو شدم : مشترک گرامی دسترسی به ...
خوب تنها رباعیات شیخ ابو سعید نیست که برای سلامت اخلاقی جامعه فیلتر شده. کلمه های زیر همگی فیلتر هستند : عشق ، عاشقی و ...
در همین رابطه:
-
زندگی نامه شیخ ابو سعید ابولخیر (ویکی پدیا)
-
دانلود رباعیات شیخ ابو سعید ابولخیر (به زودی)
دسته : شیخ ابو سعید ابولخیر رباعیات شاعر عارف شيخ ابو سعيد ابوالخير عرفان نوشته های عرفانی عاشقانه. بوسعید مهنه یا میهنی.
