نیروگاه اتمی بوشهر نزدیک به چهل سال است که در حال ساخته شدن است. در این چهل سال نیروگاههای زیادی ساخته شده ، بهره برداری شده اند و بازنشسته گردیده اند. در این نوشته نگاهی داریم به مساله انرژی ، انرژی هسته ای و پرونده هسته ای ایران و اینکه چرا نیروگاه بوشهر تاکنون ساخته نشده درحالی که طبق برنامه باید تا اکنون بازنشسته می‌شد!

فقط خواهش می کنم برداشت سیاسی نفرمایید. این یک نوشته فنی - اقتصادی است. نظر سیاسی من در باره پرونده اتمی ایران پیشتر در روزنامه دنیای اقتصاد چاپ و منتشر گردیده است.

سال ۱۳۵۷ که انقلاب شد ، فاز نخست (رآکتور یک) نیروگاه بوشهر ۹۵٪ تکمیل شده بود. ( به نقل از معاون پیشین سازمان انرژی اتمی)
پس از انقلاب با پیگیری سیاست اصولگرایانه نه شرقی ، نه غربی 5% باقی مانده که البته گرانقیمت ترین بخش باقی مانده بود نیز پادر هوا ماند. و شرکت های اروپایی طرف قرارداد کار را به بهانه های مختلف رها کردند.
صدام حسین نیز که نیروگاه اتمی خودش در دومین سال جنگ با ایران توسط اسراییل هدف قرار گرفته بود در اقدامی تلافی جویانه نیروگاه اتمی بوشهر را هدف قرار داد.
پس جنگ ایران تصمیم گرفت که نیروگاه اتمی را دوباره بسازد. روسها حاضر به بازسازی نشده و با تخریب کامل آن تصمیم گرفتند همه کار را از اول شروع کنند.
که البته امروز پس از 19 سال دلیل آن را خوب می فهمیم.
اینکه اصلا داشتن نیروگاه هسته ای در ایران مقرون به صرفه است یا نه و دی یک جمله ساده تر اینکه آیا انرژی هسته ای بدرد ایران میخورد یا نه ، موضوعی کاملا تخصصی و اقتصادی است.
پیامهای گوناگونی می شنویم که می گویند : انرژی هسته ای به عزت و شرف و غرور ما بسته شده و یا چیزهایی از این دست.

به سختی میتوان بین یک نیروگاه گازی ، یا یک کارخانه صنعتی با عزت و شرف ملی رابطه ای یافت. اما تبلیغات دولت برای جلب حمایت مردمی از برنامه غنی سازی (که هیچ ارتباط مستقیمی به داشتن برق اتمی ندارد) باعث شده که عده ای فکر کنند رسیدن به تکنولوژی غنی سازی (که بشر حود 60 سال پیش بدان دست یافت) خیلی مهم تر از رسیدن به تکنولوژی روز کامپیوتر و موبایل و غیره است.

توجیه اقتصادی برق هسته ای در بلند مدت تنها در صورتی ممکن است که تعداد بیشتری نیروگاه اتمی تاسیس گردد. زیرا هزینه واحد و هزینه اولیه تاسیس نیروگاه اتمی بسیار بیشتر از نیروگاه گازی یا سیکل ترکیبی مشابه ، با همان میزان توان تولیدی است.
پیش از انقلاب اسلامی دانشگاه استنفورد آمریکا یک طرح توجیه اقتصادی به سفارش دولت وقت ایران تهیه دیده بود. بر اساس این طرح توجیهی می بایست 20 نیروگاه اتمی در ایران تاسیس شود.
نیروگاه بوشهر ، اراک و اصفهان سه تا از این نیروگاهها بودند.
البته موضوع درگیری ایران با سازمان ملل و آژانس بین المللی انرژی اتمی ربطی به بوشهر ندارد. و کسانی هم که ندانسته دور بوشهر زنجیره انسانی تشکیل میدهند ...
موضع بر سر غنی سازی اروانیوم در نطنز است.
در چهان ۴۶ کشور برق هسته ای استفاده می کنند. ولی تنها ۴ کشور خودشان غنی سازی اورانیوم را انجام میدهند. زیرا بسیار گران است و برای کشورهایی که تعداد رآکتور فعال کمی دارند صرفه اقتصادی ندارد.
ایران با بیان اینکه ممکن است روزی کشورهای دیگر از فروختن سوخت هسته ای به ایران خودداری کنند خود اقدام به غنی سازی اورانیوم می کند.
تاکنون 18.2 میلیارد دلار نیز صرف تاسیسات غنی سازی شده است. (به نقل از منابع دولتی ایران)
خوب است بدانید با این پول میتوانستیم 18 تا 20 نیروگاه اتمی تاسیس کرده و ابرقدرت انرژی منطقه شویم و صادات برق به اندازه صادرات نفت برایمان عایدات داشت.
همچنین اگر ایران نگران تامین سوخت بود میتوانست به اندازه مصرف پنج یا ده سال سوخت اتمی را انبار نماید. گمان نمیکنم برنامه استراتژیک و بلند مدت تر از 10 سالی در کشور داشته باشیم.
البته یک میلیارد دلار نیز صرف خرید موشکهای پدافند هوایی از روسیه برای تامین امنیت تاسیسات نطنز شده که باید در محاسبات اقتصادی مد نظر قرار گیرد.

انرژی هسته ای حق مسلم ماست! خوب نمیشود این حق را نادیده گرفت . ولی اشکالی دارد انرژی را از منطقی ترین و اقتصادی ترین راه بدست بیاوریم ؟
مثلا چرا خانه 100 طبقه حق مسلم ما نیست ؟ موضوع همین قدر بی ربط است. نیروگاه ، نیروگاه است و باید توسط برنامه ریزان اقتصادی ترین و موثر ترین روش برای تامین انرژی مورد نیاز توسعه کشور تعیین و برنامه ریزی گردد.
اما اینکه چرا غربی ها به ایران اعتماد ندارند ؟ چرا غنی سازی صلح آمیز ایران را تلاش برای ساخت بمب اتمی میدانند ؟ صرفنظر از انگیزه های سیاسی میتوان دلایل زیر را برشمرد:

• ایران بر خلاف تعهد خود به پیمان NPT مدت 18 سال برنامه های اتمی خود را به صورت پنهانی پیش برده. ( به نقل از سخنان آقای روحانی مذاکره کننده پیشین)
• تمام برنامه های اتمی و هسته ایران توسط ارگانهای نظامی و { نه علمی } اجرا میشوند
• ایران هنوز نیروگاهی ندارد که غنی سازی کند! موضوع مهم همین است.
  غنی سازی اورانیوم در ایران چنان غیر اقتصادی است که کسی را به سختی میتوان قانع کرد هدف تولید برق است.
• در واقع مسئولان ایران بر سر قضیه هسته ای یا باید بپذیرند که هدف نظامی داشته اند و یا بپذیرند که از نظر اقتصادی بسیار ناشیانه رفتار کرده اند.
• ایران صراحتا در سیاست خارجی از پیام نه شرقی و نه غربی و نابودی اسراییل پیروی می کند. و جهان نگران عملی ساختن این شعار است. البته آنها نمیدانند که ما هیچوقت به شعارهایمان عمل نمی کنیم. آنها فکر می کنند ایران هم مثل کشورهای خودشان است.
• ایران پیش از بازرسی تاسیسات لویزان توسط بازرسان آژانس ، آنرا تخریب نمود و متلاشی ساخت.

برای امروز کافی است فعلا خواندنی هایی از ایران را نیز ببینید.

و در پایان یک سوال ؟
آنجا کجاست که 20 ميليون فقير مطلق،  پنجاه میلیون زیر خط فقر نسبی، 7 ميليون بيكار، 4 ميليون معتاد، 300 هزار زن تن فروش ؛ 14 ميليون بيمار روانى ، 600 هزار كودك كارگر (خیابانی) ، يك و نيم ميليون محروم از تحصيل،8 ميليون بيسواد، 180 هزار نابغه فرارى با 30 تريليون و400 ميليارد تومان خسارت ناشى از فرارمغز ها، 450 هزار تصادف در سال، ۷۰ هزار بيمار ايدزي، سن بزهکاري زير 10 سال، کف سني فحشا 14 سال، و کف سني اعتياد 13 سال و... دارد ؟
 اينجا ايران توست عزيز
نگاهی هم به اقتصاد ایران بد نیست.
دسته : انرژی هسته ای نیروگاه اتمی بوشهر بمب اتم آژانس بین المللی انرژی هسته ای انرژي هسته اي نيروگاه اتمي بوشهر نطنز تاسیسات غنی سازی اروانیوم غني سازي اورانيوم ايران توجیه اقتصادی برق اتمی بازفرآوری اروانیوم توسط ایران تحریم فیزیک هسته ای و پزشکی